|
İlin
yüzey şekilleri kuzey, batı ve güneyindeki dağlık alanlarla, orta ve kuzey
kesimindeki düzlüklerden oluşur. Kuzeyde doruğu il sınırları dışında kalan Yama
Dağı ile bu dağın güney uzantısı olan ve Hasbek doruğunda 2.310 metreye yükselen
Ayran Dağı ve Göl Dağı (2.402 metre), kuzeybatıda Leylek Dağı (2.052 metre),
batıda Akçababaçalı Tepesi’nde 2.164 metreye yükselen Akçababa Dağı yer alır.
Güneybatı, güney ve güneydoğuda ili boydan boya Güneydoğu Toroslar’a bağlayan
dağlar sıralanır.
Nurhak dağlarının kuzeydoğu
uzantıları ilin, güneybatısına uzanır. İlin güneyinde doğal sınır oluşturan
Malatya Dağları (Malatya Torosları)’nın başlıca yükseltileri Bozdağ (2.581 m) ve
Bey Dağı (2.545 m)’dır. Genellikle step görünümlü olan bu dağlarda orman
örtüsüne pek rastlanmaz. Beydağı, fiziki özellikleriyle gelecekte yayla
turizminin gelişeceği bir dağ görüntüsü vermektedir. İlin orta ve doğu kesiminde
ise kabaca bir üçgeni andıran Malatya Ovası yer alır.
Malatya Ovası,
güneybatı-kuzeydoğu doğrultusunda uzanan tektonik kökenli Elbistan - Malatya -
Uluova - Palu çöküntü ovaları dizisi içinde yer alır. Genellikle düz olan
Malatya ovası’nın yüzölçümü 830 km’yi bulur.
Ovayı doğu-batı doğrultusunda
ikiye ayırarak akan Tohma Suyu ile kuzeydeki Kuruçay arasında kalan kesime
Yazıhan Düzü denir. Güneyden gelip Tohma’ya katılan Sultan Suyunun batısında
kalan kesim, Erhaç Düzü ya da Erhaç ovası adıyla anılır. Sultan Suyunun
doğusunda kalan kesim ise dar anlamda Malatya Ovasıdır.
Yazıhan ve Erhaç düzlerinin
sonradan suyu kavuşmasına karşın, eskiden beri suyu bol olan dar anlamdaki
Malatya Ovası gelişmiş bir meyvecilik alanıdır. Dünyaca ünlü Malatya Kayısısı bu
ovanın ürünüdür. Malatya Ovasının tarih boyunca önemli bir tarım pazarı
olmasının başlıca nedeni, çeşitli yönlerden gelen yolların bu ovada
birleşmesidir.Günümüzde Malatya Ovası’nın doğusundaki alçak kesimler Karakaya
Baraj Gölü’nün suları altında kalmıştır.
Fırat ırmağının günümüzde
Karakaya Baraj Gölü haline gelen bir bölümü, ilin doğu ve güneydoğusundaki doğal
sınırı oluşturur. İl topraklarının sularının hepsi Fırat’a katılan birçok akarsu
ile bunların kolları toplar. Başlıcaları; Kuruçay, Tohma Suyu ile onun bir kolu
olan Sultan Suyu ve Göksu Çayı’nın kollarından Sürgü Çayı’dır. Tohma Suyu ve
Sürgü Çayı üzerindeki Medik ve Sürgü Barajları sulama amaçlıdır. Polat ve Sultan
Suyu barajları yapım aşamasındadır.
|